April

Geschreven door Karel Wolters    

De zomertijd is ingegaan.

Zowel Mercurius als Venus komen deze maand vóór de Zon op aan de oostelijke horizon, maar alleen bij Venus hebben we een heel kleine kans de "Morgenster" nog te zien; de Zon is binnen een uur ook boven de horizon. Tevens maakt in deze tijd van het jaar de ecliptica (waarlangs Zon en planeten hun banen trekken) een heel kleine hoek met de horizon, en dat betekent voor Venus dat ze aan het begin van de maand al in de ochtendschemering op komt. Mercurius, die dichter bij de Zon staat, is deze maand helemaal niet te zien. Op een planisfeer (te koop bij de sterrenwacht) is heel mooi te zien hoe de hoek tussen ecliptica en horizon gedurende het etmaal en door het jaar heen steeds wijzigt. (En er is nog veel meer op te zien).

Aan de avondhemel is alleen Mars op te sporen. Ze gaat nu na middernacht onder.
Jupiter en Saturnus komen steeds vroeger in de nacht op, Jupiter aan het begin van de maand rond kwart voor drie en Saturnus rond half vijf. Aan het eind van de maand komen beide ± twee uur eerder op.
De avondschemering gaat over in de astronomische schemering rond kwart voor negen aan het begin van de maand en rond half tien aan het eind. Voor het begin van de ochtendschemering zijn de respectievelijke tijden half zeven en half zes.
Halverwege de maand wordt de meteoorzwerm van de Lyriden actief, helaas is het rond die tijd ook volle maan, zodat alleen de meest heldere exemplaren te zien zullen zijn.

In de ochtend van 3 april staan de vier heldere manen van Jupiter samen ten westen van de planeet. Op 5 april is het volle maan, tijd voor deep-sky waarnemingen. Op 7 april staan de manen van Jupiter allemaal aan de oostkant van de planeet. Tijdens de avonden van 8 en 9 april is de Maan in de buurt van Mars en ster Aldebaran, eerste ster van de Stier.
Van 9 t/m 16 april vinden er 6 sterbedekkingen plaats door de Maan, die met een kleine telescoop te bewonderen zijn. Raadpleeg een sterrengids of zoek via internet.
Op 10 april komt planetoïde 2 Pallas in oppositie met de Zon, en is dus de hele nacht zichtbaar. Om elf uur 's-avonds passeert ze ster èta Boo (Ossenhoeder) rakelings. Deze ster staat 5 graden ten westen van Arcturus, de eerste ster van Ossenhoeder. Het geheel speelt zich vrij hoog boven de zuid-oostelijke horizon af. Deze zelfde avond is Jupiter stationair geworden, haar beweging tussen de sterren wordt nu een tijdje westwaarts, als voorbode van de oppositie met de Zon op 10 juni. Tijdens de eerste nachtelijke uren van 15 april kruipt de Maan in de richting van Regulus, de conjunctie vindt plaats om 12 uur 's-middags en is dus niet te zien. De avonden van 16 en 17 april is Mars in de buurt van Aldebaran. Middernacht van 18 op 19 april staat de Maan 7 graden ten noorden van Spica.
In de nacht van 22 op 23 april valt het maximum van de Lyriden, maar de Maan stoort enorm.
Op 23 april om twee uur 's-middags is de Maan in conjunctie (samenstand) met Jupiter. Kijk dus negen uur eerder (=5 uur) of de volgende ochtend. De volgende twee ochtenden is de Maan juist voor en na de conjunctie met Saturnus, die op 25 april om vier 's-middags plaats vindt.
Tenslotte is Saturnus op 30 april om 3 uur stationair, ze beweegt daarna in westelijke richting (net als Jupiter, zie hiervoor), de oppositie is op 9 juli.

Home